1383-1385 Portekiz Fetret Dönemi ve Aljubarrota Muharebesi vs Jingnan Seferi

Portugal komuta heyeti, Pereira önderliğinde, statik savunmadan manevra savaşına hızla geçebilen esnek bir doktrin uyguladı. Kastilya ise geleneksel feodal süvari hücumu doktrininde ısrar etti ve değişen koşullara uyum sağlayamadı.

Zhu Di, duruma göre taarruz, kuşatma ve gerilla taktikleri arasında geçiş yaparak esnek bir doktrin sergiledi. İmparatorluk kuvvetleri ise statik savunmaya bel bağladı ve değişen koşullara uyum sağlayamadı.

Aljubarrota'da İngiliz uzun yaylı okçularının 200 metre mesafeden yaptığı atışlar, Kastilya ağır süvarisini daha temas etmeden çökertti ve Fransız şövalyeleri arasında paniğe yol açtı. Pereira'nın önceden hazırladığı çukur ve engeller de bu şok etkisini pekiştirdi.

Zhu Di, ateşli silahları ve Moğol süvarilerini senkronize kullanarak düşman hatlarında şok etkisi yarattı. Özellikle süvari hücumları, İmparatorluk piyadelerinin dağılmasına neden oldu.

Yaz sıcağı ve kuraklık, Kastilya'nın ağır zırhlı birliklerini Aljubarrota'da yorgun ve susuz bıraktı. Pereira, savaş alanı olarak dar bir vadiyi seçerek bataklık ve dere ile çevrili bir arazi kullandı; bu, Kastilya'nın sayısal üstünlüğünü tamamen etkisizleştirdi. Ayrıca Lizbon kuşatması sırasında veba salgını, Kastilya ordusunu dağılmaya zorladı.

Soğuk kuzey iklimi ve bozkır coğrafyası, Zhu Di'nin süvari ağırlıklı ordusuna avantaj sağlarken, İmparatorluk kuvvetlerinin güneyden kuzeye doğru yaptığı seferlerde ikmal hatlarını zorladı. Zhu Di, önemli geçitleri ve müstahkem mevkileri ele geçirerek coğrafi üstünlüğü elde etti.

Pereira, Aljubarrota'da arazinin doğal engellerini kullanarak bir tuzak kurdu; Kastilya keşif kuvvetleri bu hazırlıkları fark edemedi. Ayrıca Portekiz direnişi, Lizbon kuşatması sırasında küçük gemi filosuyla yaptığı baskınla Kastilya ablukasını yanılttı ve erzak getirmeyi başardı.

Zhu Di, niyetini gizleme, casusluk ve propaganda yoluyla düşmanı yanılttı; hatta Jianwen'in oğullarının serbest bırakılması gibi diplomatik başarılar elde etti. İmparatorluk kuvvetleri ise aldatmacalar karşısında savunmasızdı ve Zhu Di'nin asıl hedefini tespit edemedi.

Portekiz direnişi, yerel halkın sağladığı istihbarat ağı sayesinde Kastilya ordusunun her hareketinden haberdardı. Buna karşın Kastilya, Portekiz içindeki destekçilerinin abartılı raporlarına güvenerek gerçek direniş gücünü yanlış değerlendirdi. Özellikle Aljubarrota öncesinde Kastilya, Pereira'nın mevzilenmesi hakkında yetersiz bilgiye sahipti.

Zhu Di, hem kendi yeteneklerini hem de düşmanın zayıflıklarını doğru analiz etti. Saraydaki casusları sayesinde İmparatorluk kuvvetlerinin planlarından haberdar oldu ve onların kararsızlığını kullandı. Buna karşılık Jianwen'in tarafı Zhu Di'nin askeri kapasitesini hafife aldı ve istihbarat eksikliği nedeniyle stratejik sürprizlere açık hale geldi.

Pereira, iç hat avantajını kullanarak birliklerini hızla kuzeyden güneye kaydırabildi ve Kastilya'yı her seferinde hazırlıksız yakaladı. Buna karşın Kastilya ordusu, ağır teçhizatı ve dağınık komuta yapısı nedeniyle yavaş hareket etti ve Pereira'nın seçtiği savaş alanına çekildi.

Zhu Di, iç hatlar avantajını kullanarak birliklerini hızla sevk etti ve düşman kuvvetlerini ayrı ayrı yenmeyi başardı. İmparatorluk kuvvetleri ise dış hatlarda yavaş hareket ederek inisiyatifi kaybetti ve birlikler arasında koordinasyon sağlayamadı.

Portekiz bağımsızlık yanlıları, ulusal varoluş mücadelesi veriyor olmanın getirdiği yüksek morale sahipti; özellikle Lizbon'un kuşatmaya direnmesi ve Aljubarrota'daki kararlı savunma bunu yansıttı. Kastilya tarafında ise, vatan toprağı dışında savaşmanın verdiği düşük motivasyon ve hastalık, firarları artırdı.

Zhu Di'nin liderlik karizması ve askerlerine verdiği değer, ordusunun moralini yüksek tuttu. Buna karşılık İmparatorluk kuvvetlerinde sık sık general değişiklikleri ve yenilgiler moral çöküntüsüne yol açtı; birçok birlik savaşmadan Zhu Di'ye katıldı.

Yıpratma Savaşı — Her iki taraf da rakip ordunun iradesini kırmak için gerilla saldırıları, kuşatmalar ve meydan savaşlarını bir arada kullandı. Özellikle Pereira'nın Kastilya ikmal hatlarına yönelik sürekli tacizleri ve hastalık, Kastilya'nın lojistik üstünlüğünü zamanla tüketti.

Kuşatma/Meydan Okuma — İç savaş, stratejik şehirlerin ele geçirilmesi ve meydan muharebeleri ile karakterize edildi. Zhu Di, düşmanı yıpratma ve manevra ile kuşatma altına alarak teslim olmaya zorladı; İmparatorluk kuvvetleri ise başkenti korumaya odaklandı.

Avis tarafı, I. João'nun diplomatik girişimleriyle İngiltere'den askeri ve siyasi destek sağlayarak savaşmadan stratejik bir avantaj elde etti. Ayrıca Lizbon halkının ve tüccar sınıfının desteğini kazanarak Kastilya'nın başkentte taç giyme planlarını bozdu ve Kastilya'nın meşruiyet iddiasını zayıflattı.

Zhu Di, savaş öncesinde Jianwen'in danışmanlarının hatalarından yararlanarak oğullarının serbest bırakılmasını sağladı ve saray içindeki casusları aracılığıyla muhalefeti etkisiz hale getirdi. İsyanını meşru müdafaa olarak göstermesi, bazı eyaletlerin direniş göstermeden teslim olmasını sağladı.

Pereira, Kastilya ordusunun asıl gücü olan ağır süvariyi hedef alarak, onu dar ve geçilmez bir araziye çekti ve İngiliz okçularla bu kuvveti imha etti. Kastilya ise sıklet merkezini doğru belirleyemedi; sayısal üstünlüğe güvenerek tüm cepheye yayıldı ve asıl vurucu gücünü Pereira'nın tuzağında kaybetti.

Zhu Di, kuvvetlerini düşmanın komuta merkezlerine ve lojistik üslerine karşı yoğunlaştırarak merkezi otoriteyi felç etti. İmparatorluk kuvvetleri ise düşmanın başkente ilerleyişini durdurmak için kuvvetlerini dağıtarak etkin bir ağırlık merkezi oluşturamadı.