Hitit Varoluş Savaşları vs Suriye İç Savaşı

Hitit ordusu, ağır savaş arabası ve hafif piyade kombinasyonuyla hem kuşatma hem de meydan muharebesine uyum sağlamış; Koalisyon ise geleneksel yağma akınlarıyla sınırlı kalmıştır.

Rejim başlangıçta konvansiyonel doktrine bağlı kaldı; Rus müdahalesiyle karma hava-kara harekâtına geçti. Muhalefet ise asimetrik, kentsel ve gerilla savaşını ana doktrin olarak benimsedi. 2024'teki son harekât, düzensiz kuvvetlerden düzenli ilerleme kapasitesine dönüşümün taktiksel başarısını gösterdi.

Hitit savaş arabaları, özellikle meydan savaşlarında Koalisyon piyadelerine karşı yüksek şok etkisi sağlamış; ancak Koalisyon böyle bir konsantre ateş gücünden yoksun kalmıştır.

Rus hava kuvvetlerinin 2015 müdahalesi rejime belirleyici ateş üstünlüğü kazandırdı ve Suriye ordusu ile Rus uçaklarının koordineli ateş-manevra uygulaması muhalefeti 2016'da Halep'ten çekilmeye zorladı. Buna karşın 2024 harekâtında muhalefet zırhlı araç-piyade koordinasyonunu başarıyla uygulayarak şok etkisi yarattı.

Kaška'nın dağlık kuzey Anadolu'da gerilla taktikleri Hitit ordusunu zorlamış; ancak Hititler, Samuha'nın savunulabilir coğrafyasını ve Orta Anadolu platosunun lojistik avantajlarını kullanarak karşı taarruzlarda başarı kazanmıştır.

Kuzey Suriye'nin engebeli coğrafyası ve Fırat vadisi muhalefete savunma derinliği sağladı. Çöl kuşağı IŞİD açısından sığınak işlevi görürken rejim kıyı şeridi ve Alevi nüfusun yoğun olduğu dağlık Lazkiye bölgesini stratejik dayanak olarak kullandı.

Suppiluliuma'nın tahtı ele geçirme sürecindeki iç entrikalar, dış düşmanlara karşı kullanılan bir harp hilesinden ziyade iç politik bir manevradır; ancak Koalisyon'a karşı diplomatik yanıltma (oyalama) taktikleri sınırlı düzeyde kalmıştır.

Rejim erken dönemde 'terörle mücadele' söylemi ile uluslararası destek sağlamaya çalıştı; muhalefet ise kentsel alanda sivil camia içine gömülerek hava saldırılarını zorlaştırdı. 2024 harekâtında HTŞ, birliklerini kışlık operasyon kılığında gizleyerek sürpriz hız kazandı.

Mısır Firavunu'nun Arzawa ile kurduğu diplomatik temaslar, Hititlerin bölgedeki güç boşluğunu fark etmesini sağlamış; buna karşın Koalisyon, Hititlerin yeniden toparlanma kabiliyetini küçümsemiştir.

Rejim Rus ve İran istihbarat ağlarına yaslanırken muhalefet mahalle bazlı insan istihbaratında belirgin üstünlük taşıdı. 2024 harekâtında HTŞ'nin Halep'i 48 saat içinde alması, rejimin stratejik düzeydeki istihbarat körlüğünü gözler önüne serdi.

Suppiluliuma, iç hatlar prensibini uygulayarak kuvvetlerini önce Kaška ve Hayasa-Azzi'ye, ardından Arzawa'ya hızla kaydırmış; Koalisyon ise müşterek bir manevra doktrininden yoksun kalmıştır.

Rejim iç hatlar avantajıyla büyük şehirler arası kuvvet intikal etti; ancak 2024'teki HTŞ saldırısında muhalefet dış hatlar üzerinden paralel eksenli hızlı ilerlemeyle rejim birliklerini çevirme tehlikesiyle karşı karşıya bıraktı. Rejimin manevra kapasitesi 2024'e gelindiğinde ağır biçimde aşınmıştı.

Başkentin düşüşü Hitit moralini çökertmiş, ancak Samuha'daki direniş ve dini motivasyon (kutsal şehirlerin geri alınması) birliklerin psikolojik dayanıklılığını artırmıştır; Koalisyonda ise ilk başarının getirdiği aşırı özgüven disiplinsizliğe yol açmıştır.

Erken dönemde rejim profesyonel ordu ve mezhepsel bağlılık sayesinde moral üstünlüğünü korudu. Uzayan savaş, ekonomik çöküş ve reel maaş kayıpları sonucunda ordu disiplini dağıldı; 2024'te birçok tümen firar veya teslimiyetle çözüldü. Muhalefette ise haklılık inancı ve 2011 travmasının motivasyonu savaş boyunca canlı kaldı.

Yıpratma Savaşı

Yıpratma Savaşı — On üç yıl boyunca hiçbir taraf kesin imha gücüne ulaşamadı; çatışma rakibin insan kaynağını, ekonomisini ve siyasi iradesini tüketen kronik bir yıpratma savaşına dönüştü.

III. Tuthaliya'nın Kaška'yı satın alma girişimleri başarısız olmuş; Suppiluliuma ise Hayasa-Azzi'yi vasallık antlaşmasına zorlayarak savaşmadan kontrol altına almayı başarmıştır.

Muhalefet 2024 nihai harekâtında psikolojik savaşı etkin kullandı: ordu birliklerinin savaşmadan dağıldığı kentlerde kitlesel teslimiyet görüldü. Rejimin Şam'ı dahi savunmaksızın terk etmesi, Sun Tzu'nun 'savaşmadan kazanma' ilkesinin taktiksel boyutta tezahürüdür.

Hititler, başlangıçta başkent odaklı savunma ile siklet merkezini yanlış konumlandırmış; ancak daha sonra Samuha'yı operasyonel merkez yaparak taarruzun ağırlığını düşmanın en zayıf halkası olan kuzey cephesine yoğunlaştırmıştır.

Rejimin sıklet merkezi Şam-Lazkiye ekseni ve Alevi nüfus desteğiydi; muhalefet bu ekseni Kuzey Suriye'den aşağı doğru kesmekle fiilen rejimin varoluşsal güvencesini çökertti. HTŞ Halep-Hama-Humus koridorunu süratle geçerek Şam'ı açık bıraktı.