Üçüncü Çin-Doğu Asya Savaşları vs Kamboçya-Vietnam Savaşı

Vietnam, İkinci Savaş'ın gerilla savaşı doktrini ile düzenli ordu harekekatını başarılı şekilde birleştirdi. Kambodya'da konvansiyonel taktiklerden gerillawarfare'a esnek geçiş yaptı. Kızıl Khmer ise radikal ideolojik tavırlarından dolayı taktiksel esneklik gösteremedi.

Vietnam, Sovyet konvansiyonel savaş doktrini + Vietnamlı gerilla öğretim sentezini uygulamış, dinamik savunmaya adapte olmuştur. Kızıl Kmer ise kapalı rejim doktrini nedeniyle esneklik yoktur; Vietnam %29 puan üstündedir.

Vietnam, örgütlü topçu ve zırhlı birliklerinin hızlı şok operasyonları ile Kızıl Khmer direniş yapısını çökertmeyi başardı. Kızıl Khmer'in çeşitli silahlanmış grupları (İlkel AK, RPG vb.) koordineli ağır topçu ve tank ateşine karşı koyamadı. Söz konusu teknolojik fark, muharebe seyrinde tayin ediciydi.

Vietnam, T-54 tank blokları (200+ tank), BM-21 roketli araç bataryaları (50+), hava bombardımanı (MiG-17/21) ve helikopter asker indirme operasyonlarını koordineli kullanmıştır. Kızıl Kmer ise Çin Type 59 tankları (50+ adet) ve çizgi tüfeklerine sınırlı kalmış; Vietnam %14 puan üstündedir.

Kambodya'nın tropikal orman ve delta coğrafyası, Vietnam'ın Batı ve Merkez Dağları'nda geçirdiği gerillawarfare tecrübesi sebebiyle avantaj sağladı. Tayland sınırı, Kızıl Khmer ve destekçilerine çekiliş koridoru sağladı ancak asıl savaş alanında Vietnam'ın coğrafi kontrol ve lojistik kapakalı başarılı oldu.

Kamboçya'nın yüksek nemli tropik iklimi, yağış mevsimi (Mayıs-Ekim) ve Tonle Sap gölün su seviyeleri Vietnam'ın amfibi harekâtını desteklemiştir. Kızıl Kmer ise Tayland sınırındaki sarp arazi ve Dangrek Dağları'ndan yararlansa da, denetim alanı kısıtlı kalmıştır; Vietnam %22 puan üstündedir.

Vietnam, Sovyet desteği sayesinde Kambodya'daki Viet Cong-tarzı istihbarat ağlarını reakotive etti. Kızıl Khmer'in siyasi yapısını ve liderlik dinamiklerini analiz ederek hedefli operasyonlar düzenledi. Tayland ve Batı, müdahaleler konusunda şeffaf olmadıklarından Kızıl Khmer direniş koordinasyonu eksik kaldı.

Vietnam, sınır uyuşmazlıklarını kademeli işgale dönüştürmüş (Aralık 21-25 arasındaki tırmama taktikleri), Heng Samrin grubunun kuklası liderleri ileri sürüp meşruluğu sağlamıştır. Kızıl Kmer ise Tayland üssünde izole olup, dezenformasyon yeteneği kısıtlıdır; Vietnam %25 puan üstündedir.

Vietnam, Sovyet istihbarat desteği (KGB işbirliği) sayesinde Kızıl Khmer liderliğinin konumlarını ve Tayland'la işbirliğini izlemekte başarılı oldu. Kızıl Khmer ve müttefikleri ise Vietnam ordusunun büyüklüğü ve niyetlerinin tam boyutunu kavrayamadı; Tayland ve Amerika'nın gizli desteği yeterli veri sağlayamadı.

Vietnam, Sovyet uydu istihbaratı ve arazi bilgisinden yararlanmış, KGB ile işbirliği sağlamıştır. Kızıl Kmer ise Tayland/Çin kaynağı bilgiye bağımlı olup, merkezi arşiv ve istihbarat kurumu zayıftır; Vietnam %27 puan üstündedir.

Vietnam, Kambodya'ya çok sayıda aks yolundan hızlı operasyon yürütüp Kızıl Khmer'in konsolide edilmiş mevzilerini geçti. İç hatlar avantajını kullanarak koalisyon direniş gruplarının koordinasyonundan önce bölge kontrolünü sağladı. Kızıl Khmer ise sınırlandırılmış harekat alanında dış destek (Tayland-Çin) kaynağından uzakta parçalandı.

Vietnam, güney İndoçin'deki iç hatlar ağında (Kuzey-Güney koridor, Mekong rotalı lojistik) hızlı birlik intikal sağlamıştır. Kızıl Kmer'in Tayland sınırına sıkışması dış hatlar dezavantajı oluşturmuş; Vietnam %22 puan avantajlıdır.

Vietnam ordusunun, Amerikan işgalinden zaferle çıkmasının ardından yüksek morali devam etti. Kambodya halkının Kızıl Khmer'e karşı hoşnutsuzluğu, Vietnam operasyonunu halk perspektifinde 'kurtarış' olarak görünür kıldı. Kızıl Khmer taraftarlarının moralı ise uluslararası izolasyon ve Tayland sınırında sıkışmışlık nedeniyle kırılmıştı.

Vietnam, 1975 zaferinin mirası ve sosyalist ülke statüsü ile moral yüksekliği sağlamıştır. Kızıl Kmer ise 1975-1978 arası soykırım izolasyonu ve Tayland mülteci kamplarında zaman israf nedeniyle morale zarar görmüştür; Vietnam %14 puan üstündedir.

Yıpratma Savaşı — Vietnam, Kambodya'daki askeri varlığını 13 yıl boyunca sürdürerek direniş gruplarını ve Kızıl Khmer'in yeniden örgütlenmesini yıpratmak stratejisini takip etti. Müzakere kanallarının açılması ve Paris Anlaşmaları, Vietnam'ın bölge üzerinde zaten sağladığı kontrolü meşrulaştırma amacına yönelikti.

Yıpratma Savaşı — Vietnam, Kızıl Kmer kalıntılarının uzun vadeli eleme ve attrition stratejisini uygulamıştır. Hızlı askeri zafer (1979) sonrasında 11 yıl gerilla basıncını absorbe etmek ihtiyacı stratejisini belirli etmiştir.

Kızıl Khmer rejiminin genocidal yapısından dolayı kambodya halkının büyük kısmı Vietnam işgalini kurtuluş olarak algıladı. Bu psikolojik faktör, Vietnam'ın müdahale meşruiyetini uluslararası platformda kısmen (Batı müdahalesine rağmen) yükseltmiştir. Halk desteği olmaksızın, tamamen askeri yönelimlere dayalı direniş yürütmesi imkansız hale gelmiştir.

Victory Without Fighting: Vietnam attempted psychological collapse via targeting the regime's legitimacy (installation of Heng Samrin quisling state), but this backfired diplomatically—international recognition of the Vietnam-backed government remained contested until 1991. Khmer Rouge deployed non-combat political warfare: securing UN seat, building coalition partnerships, and leveraging Cold War ideology to attract US-Chinese patronage without conventional forces. Neither side achieved victory without fighting; both required sustained military operations over 11 years, making this conflict a decisive failure of non-kinetic strategy for both belligerents.

Vietnam'ın Schwerpunkt, Phnom Penh ele geçirmek ve Kambodya'nın idari merkezini kontrol altına almaktı. Bunu başararak bölgenin siyasi kontrol yapısını değiştirdi. Kızıl Khmer'in Schwerpunkt'ı ise Tayland sınırında konsolide kalabilmekti; ancak bu başarısız oldu çünkü Vietnam'ın direkt operasyon gücü, sınır direniş hattını delmeyi başardı.

Vietnam'ın Schwerpunkt, Phnom Penh'in ele geçirilmesi (Mekong köprü noktaları ve Pencak kapısından giriş) olmuştur ve başarıyla elde edilmiştir. Kızıl Kmer ise merkez korunması başarısızlığından sonra Tayland sınırına çekilmiş, sıklet merkezi kaybetmiştir; Vietnam %31 puan avantajlıdır.