Asur-Babil Savaşı (MÖ 700 Babil Seferi) vs Birinci Babil Seferi

Asur ordusu, hem meydan savaşına hem de bataklık araziye uyum sağlayacak esneklikteydi. Babil ise statik bir direniş sergiledi ve değişen koşullara asimetrik bir yanıt veremedi.

Sennacherib'in, ilk başarısız taarruzdan sonra hızla düşmanın bölünmüş konuşlanmasını hedef alan bir stratejiye geçmesi, yüksek doktrinel esnekliğin göstergesidir. Koalisyon ise statik bir savunma planına saplanmış, Asur'un manevra kabiliyetine cevap verememiştir. Sennacherib'in savaş sonrası yerel bir kukla kral ataması da stratejik esnekliğin operasyonel doktrine yansımasıdır; geleneksel doğrudan ilhak modelini terk edip dolaylı yönetim denemiştir.

Asur ordusunun savaş arabaları ve ağır piyadeleri koordineli şok taarruzlarıyla Babil hatlarını dağıttı. Asur topçusu yoktu, ancak okçu birliklerinin yoğun ateşi ve disiplinli piyade hücumları psikolojik çöküşe yol açtı.

Asur ordusunun sahip olduğu savaş arabaları ve ağır piyadeleri, koordineli bir şok dalgasıyla Kutha ve Kish'teki düşman hatlarını paramparça etmiştir. Özellikle Kutha'da elde edilen hızlı imha, Kish'teki koalisyon kuvvetleri üzerinde psikolojik bir çöküşe neden olarak kaçışlarını hızlandırmıştır. Asur kuşatma kuleleri ve mühendis birlikleri Babil surlarının savaşılmadan teslim edilmesinde ateş gücünden çok psikolojik şok unsuru olarak işlev görmüştür.

Babil'in düz ve bataklık arazisi, Asur'un ağır savaş makineleri için uygun bir zemin oluşturdu. Mevsimsel faktörler taarruz zamanlamasını etkiledi; bataklıklar Kalde direnişçilerine geçici sığınak sağladıysa da Asur'un kararlı takibiyle avantaj kaybedildi.

Mezopotamya'nın düz ovaları Asur savaş arabaları ve organize piyadeleri için ideal arazi sunmuş, koalisyonun engebeli Elam sınırından faydalanmasını engellemiştir. Mevsimsel olarak ilkbahar-yaz dönemi operasyonlar için uygun koşullar sağlamış, nehir geçişleri Asur mühendisliği tarafından kolayca aşılmıştır. Babil'in kuzeydeki açık arazide savunulması mümkün olmamış, şehir ancak surlarına güvenebilmiştir.

Asur, Bel-ibni'yi azledip yerine oğlunu atayarak bir oldubitti ile siyasi üstünlük sağladı ve düşmanın müttefiklerini etkisizleştirdi. Babil tarafı ise aldatma veya istihbarat üstünlüğü elde edemedi.

Belirgin bir harp hilesi kaydı yoktur; ancak Sennacherib'in Babil üzerine yürümeden önce Tabal seferini tamamlaması ve düşmanı birkaç ay boyunca hazırlıksız yakalaması stratejik bir aldatmaca unsuru taşır. Koalisyon Asur'un iki cephede birden savaşmayacağını düşünerek rehavete kapılmıştır. Bu, Sun Tzu'nun 'düşmanı hazırlıksız yakala' doktrininin bir uygulamasıdır.

Asur, casusluk faaliyetleri sayesinde düşman liderlerini hedef aldı; Marduk-apla-iddina'yı takip ederek etkisizleştirdi. Babil ise Asur'un iç siyaseti ve harekat planları hakkında sınırlı bilgiye sahipti.

Asur istihbaratı Marduk-apla-iddina'nın Babil'deki iç karışıklıktan yararlanarak tahtı ele geçirdiğini ve Elam ile ittifak kurduğunu zamanında tespit etmiştir. Ancak ilk taarruzun başarısızlığı, koalisyonun sahadaki gerçek kuvvet büyüklüğü konusunda asimetrik bilgiye sahip olduğunu gösterir. Buna rağmen Sennacherib yeniden keşif yaparak düşmanın muharebe düzenini çözmeyi başarmıştır.

Asur ordusu, merkezi konumunu kullanarak hızlı bir şekilde Babil'in kuzeyine intikal etti ve iç hatlar üzerinden birden fazla hedefe süratle taarruz edebildi. Babil güçleri ise parçalı yapıları nedeniyle birlikleri bir noktada toplamakta gecikti ve dış hatlarda sıkıştı.

Sennacherib, Tabal seferi tamamlanana kadar beklemiş, ardından Assur'da topladığı orduyla iç hatlardan süratle güneye inmiştir. Önce Kutha'daki düşman kuvvetini imha edip sonra Kish'teki ana gövdeyi ezmesi, Napolyonvari böl ve yok et taktiğinin antik bir uygulamasıdır. Koalisyon ise kuvvetlerini ayrı garnizonlara dağıtmakla stratejik bir hata yapmış, iç hat manevrasına imkan tanımıştır.

Asur askerleri, kralın doğrudan komutası ve önceki zaferlerin getirdiği özgüvenle yüksek morale sahipti. Babil'de ise bağımsızlık arzusu morali yükseltse de, sürekli geri çekilme ve liderlerinin kaçışı sürtüşmeyi artırdı ve direnci kırdı.

Sennacherib'in şahsen sefere komuta etmesi, ordunun üst komuta heyetine olan güvenini pekiştirmiştir. Önceki kral Sargon II'nin savaşta ölmesi ve vücudunun kaybolması Asur'da derin bir travma yaratmış olsa da Sennacherib hızlı zaferlerle bu moral çöküntüsünü tersine çevirmiştir. Babil tarafında ise Marduk-apla-iddina'nın ilk yenilgide firar etmesi, Clausewitz'in 'sürtüşme' kavramına mükemmel bir örnektir: birliklerin liderlerine olan güveni yok olmuş, savaşma iradesi kırılmıştır.

Yıpratma Savaşı

İmha Muharebesi

Asur, Babil'deki siyasi liderliği değiştirme (Bel-ibni'yi görevden alıp kendi oğlunu atama) ve Elam ittifakını bozma çabalarıyla savaşmadan kontrol sağlamaya çalıştı. Marduk-apla-iddina'nın kaçışı ve sürgüne zorlanması psikolojik bir zaferdi.

Sennacherib tahta çıkar çıkmaz geleneksel Babil tanrısı Marduk'un elini tutmayı reddederek sembolik bir psikolojik savaş yürüttüyse de bu ters teperek isyanı tetiklemiştir. Asıl savaşmadan kazanma durumu, Babil şehrinin Asur ordusunun ufukta görünmesiyle kapılarını açıp direnişsiz teslim olmasıyla yaşanmıştır. Bu, askeri gücün stratejik bir tehdide dönüşerek şehir halkının moralini çökertmesi örneğidir.

Asur Komuta Heyeti, Babil direnişinin ana merkezini doğru tespit ederek Marduk-apla-iddina'nın liderliğindeki Kalde aşiretleri ve onların Elam bağlantısını hedef aldı. Babil tarafı ise direniş merkezini Asur'un politik kontrol noktalarına yönlendirmekte başarısız oldu.

Sınırlı bir sefer olarak görülse de Sennacherib, Schwerpunkt'ı doğru bir şekilde Marduk-apla-iddina'nın ana ordugahı olarak belirlemiştir. İlk başarısız taarruzun ardından düşmanın direniş merkezinin bölünmüş olduğunu görüp darbeyi sırasıyla Kutha ve Kish'e yöneltmiştir. Babil şehrinin ele geçirilmesi ise fiili direnişin yok edilmesinin bir sonucu olmuştur.